Yeni yöntemle yapılan varis ameliyatı artık çok konforlu

Doç. Dr. Cenk Eray Yıldız

VARİS

Kıvrım yapmış toplardamar demektir. Oksijenden fakir kanı akciğerlerimize taşıyan bacak toplardamarlarımızda (yüzeyel ve derin toplardamarlarımız) kanın yerçekiminin etkisiyle birikmesi ve göllenmesi hastalığıdır. İşi gereği uzun süre sabit ayakta kalanlarda (kuaförler, öğretmenler, garsonlar, diş doktorları, cerrahlar vs.) veya hareketsiz 2 saatten fazla oturararak çalışanlarda sık görülen bir meslek hastalığıdır. Varis hastalığında özellikle genetik geçiş ön plandadır. Varis, ebeveynlerimizden bizlere kalan bir mirastır. Varis, sıcağı sevmez.

Varis; ihmale gelmez, tehlikeli olabilir. Çünkü; kan, toplardamar içinde göllendiğinde pıhtılaşma riski artar, nitekim pıhtılaşır. Bu durum kan dolaşımını çok daha kötü hale getirir. Bacak mor, ağrılı ve şiştir. Önlem alınmazsa asıl risk, bu pıhtının damar içinde koparak akciğerlerimize gitmesiyle (emboli) başlar. Nefes darlığı, rahat nefes alamama hastanın yoğun bakım şartlarında acilen bir akciğer makinasına bağlanmasını gerektirir. Pıhtı eritici ilaçlarla tedavi edilebilir. Diğer bir tehlike; damarın inceldiği noktada ufak bir travma neticesinde yırtılması ileri derecede kanamaya sebep olabilir. Bir diğer tehlike takip edilmeyen hastalarda yıllar içinde görülen ayak bileğindeki yaralardır.

VARİS HASTALIĞINDA YENİ TEDAVİ YÖNTEMİ

Doğal olarak birçok eski yöntem artık yerini yeni teknolojilere bırakmaktadır. Amacımız hastalarımıza en faydalı ve konforlu tedavileri uygulayarak onları sağlıklarına kavuşturmaktır.

Striping denilen eski yöntemde yani hasta damarın koparılarak yerinden çıkarılması, varis tedavisinde yıllardır uygulanırken ameliyat sonrası hastada görülen bazı komplikasyonların (kötü yan etkiler) doktor ve hasta açısından can sıkıcı olduğu görülmüştür. Bunlar; daha fazla kanama, morarma, ağrı, hissizlik, sinir zedelenmesine bağlı olarak uyuşukluk, hareket kısıtlaması ve iş gücü kaybıdır. Bunların ortadan kaldırılmasına yönelik girişimler neticesinde faydası ispatlanmış; kliniğimizde de uzun zamandır uygulanan toplardamar içine radyofrekans ablasyon işlemiyle hastalar başarıyla tedavi edilmektedir. Uygulama bir lazer jeneratörü ile oluşturulan enerjinin fiberoptik kateter ile varise yol açan toplardamar içine iletilmesi ve bu enerjinin damar duvarında yarattıgı ısı ve kontraksiyon sonucunda damar büzülmesi ve kapanması esasına dayanır. İşlem süresi her iki bacak için yaklaşık 1 saat civarındadır. İşleme doppler ultrason ile girişim yapılacak toplardamar sistemi değerlendirilerek başlanır. Girişim yapılacak yerden toplardamar içine bir iğne yardımıyla girildikten sonra; doppler eşliğinde lazer kateteri, vena safena magna boyunca ilerletilerek venin ana femoral vene bağlandığı noktadan 2 cm geride kalacak biçimde yerleştirilir. Kateterin pozisyonu kesin olarak belirlendikten sonra, tüm hasta toplardamar boyunca ve çepeçevre damarı saracak biçimde soğuk tümesan anestezi uygulanır. Anestezi solüsyonunun, toplardamarı tamamen çevrelemesi ve tüm damar uzunluğu boyunca çevre dokularla arasında bir sıvı yastık oluşturması gerekir. Kateter ile iletilen enerjinin yoğunlaştığı bölgelerde sıcaklık çok yüksek değerlere ulaşacağından anestezi solüsyonu hem ağrıyı önleme hem de çevre dokuları yanık riskinden korumak için dikkatle uygulanmalıdır. Böylece cilt yanığıda önlenmiş olur. Daha sonra damar çapına ve hastaya göre belirlenen enerji yoğunlugu ayarlanarak aralıklı yada devamlı geri çekme modunda lazer enerjisi damar duvarına aktarılır. Kateter ile aktarılan lazer enerjisinin damar duvarında yarattıgı ısı ve kontraksiyon sonucunda damar büzülmesi ve kapanması sağlanır. İşlem tek bacak için ortalama yarım saat sürmektedir. Sonra bacak ayak bileğinden kasığa kadar elastik bandajla sarılır, birkaç gün sonra yapılan kontrolü takiben 2 ay kadar kilotlu varis çorabı giyilmesi önerilir. İşlem için en uygun mevsim sonbahar ve kış aylarıdır. Çünkü varis çorabı giymek şartttır. İşlemden birkaç gün veya hafta sonra bacaktaki diğer mor ve yeşil küçük damar ağlarının ve diğer damar öbeklerinin (pakeler) kaybolduğu görülmektedir.

VARİS TEDAVİSİNDE YENİ YÖNTEM UYGULUYORUZ..

Narkoza gerek olmadan kesi yapmaksızın dikişsiz olarak uygulanan endovenöz radyofrekans ablasyon işlemiyle varis hastaları aynı gün işlem sonrası birkaç saat içinde taburcu olabilmekte ve ertesi gün işlerinin başına dönmektedirler.

İŞLEM ÖNCESİ VE SONRASI BİLGİLENDİRME;

Hastanın ve hasta damarların değerlendirilmesi (ağrı, şişme, bacaklarda kramp, kaşıntı, kıl dökülmesi, bacaklarda huzursuzluk hissi, ayak bileğinde deride renk değişikliği, ayak bileğinde yaraların açılması)  

  • Toplardamar yetersizliğinin tanısında kullanılan en önemli yöntem renkli doppler ultrason ile görüntülemedir. Bu görüntülemeyi radyolog doktor yapar ve değerlendirmenin detayı biz cerrahlar için önemlidir. Hasta damarın çapı, kan kaçağının miktarı ve pıhtının olup olmadığı önemlidir.
  • Randevü verilen hasta işlem günü sabah aç karınına gelir. Kan sayımı, aPTT, akciğer filmi, EKG’si değerlendirileren hasta ameliyathaneye alınır. Anestezi doktoru ve cerrah tarafında gerekli bilgiler verilir.
  • İşlem uygulanacak bacakların antiseptik solüsyonla ameliyathane hemşiresi tarafından boyanarak steril örtülerle örtülmesini takiben cerrah ultrason yardımıyla dizüstü seviyeden hasta damarın içine bir iğne yardımıyla ablasyon kataterini yerleştirir. Damar cidarına özel hazırlanmış soğuk sıvı verilerek işleme başlanır. Yaklaşık 1 saat içinde işlem biter. Bacaklar elastik bandajla sarılarak hasta yatağına alınır. Kullanacağı ilaçlar reçete edilir.  Yarım saat içinde ayağa kaldırılarak taburcu edilir. Uygulama yatmayı gerektirmeyecek şekilde konforlu bir işlemdir. Hasta ertesi gün işinin başına dönebilir.
  • Ertesi sabah bandajlar çıkarılır, hasta ılık bir duş alır ve 2 ay kadar kilotlu varis çorabı gün içinde kullanacağı şekilde giydirilir. Çorap akşam yatarken çıkarılır. Bir hafta sonra hasta kontrole çağırılır. Hastanın 2 aydan sonra çorap giymesine ve ilaç kullanmasına artık gerek yoktur.
  • İşlem sonrasında hastaya bol bol hareket etmesi ve yürüyüş yapması önerilir. Fazla kilolardan kurtulması şarttır.

Sonuç olarak ‘’Ayak Sağlığı’’ tüm dünyada olduğu gibi bizler için de önemlidir. Bedenimizi taşıyan bacaklarımıza sahip çıkalım. Ayak sağlığımıza önem verelim. Kilomuza dikkat ederek spor yapmayı ihmal etmeyelim.

 

Doç. Dr. Cenk Eray YILDIZ

İstanbul Üniversitesi Kardiyoloji Enstitüsü

Kalp ve Damar Cerrahisi Anabilim Dalı

İstanbul Üniversitesi © 2017 All Rights Reserved